Tijdens een wandeling in oktober bij het Ringselven in Dorplein zag ik op verschillende plaatsen het kardinaalsmutsje. Een struik die in de herfst heel erg opvalt omdat die, zo vind ik tenminste, een van de mooiste vruchten heeft. De doosvrucht heeft de vorm van het hoofddeksel van een kardinaal. Deze rooms-katholieke kerkleiders zijn op het Sint Pietersplein te Rome regelmatig hiermee uitgedost. Vandaar dus de naam.
De vrucht is meteen ook het mooiste, dat de struik te bieden heeft, hoewel de bladeren in de herfst ook mooi scharlakenrood verkleuren. De vrucht is een rozerode, vier- of vijfhokkige doosvrucht, waarvan de vlezige, oranje zaden tevoorschijn komen als die opengaat. Het zijn net kleine sinaasappeltjes.
Alle delen van de plant, en vooral de zaadjes, zijn trouwens giftig. Mensen krijgen na consumptie direct last van diarree en buikkrampen; ze gaan braken of raken er versuft van.
De vruchten blijven lang aan de struiken hangen, want ook vogels zoals spreeuwen, lijsters en roodborstjes, durven zich pas laat in herfst en in de winter hieraan te goed te doen en eten ze in hun geheel op. De giftige zaden verlaten het vogellichaam daarna onverteerd “op natuurlijke wijze”.
Ze helpen er zo aan mee dat deze struik/boomsoort zich kan verspreiden. Het kardinaalsmutsje kun je dan ook op veel plaatsen aantreffen.
Hoewel alle delen van de struik giftig zijn, zijn er toch weer vlinders die kardinaalsmuts als waardplant hebben. Zo is er onder andere de Kardinaalsmutsstippelmot. Een nachtvlinder. Aan de struik waarin het spinsel en/of rups zit, kun je dus zien welke stippelmot daar de eitjes heeft gelegd. Dat is bijvoorbeeld het geval bij deze foto waar het spinsel en de rupsen op de Kardinaalsmuts zitten. Die kun je aantreffen van mei tot juni. Dan vindt verpopping plaats en na tien tot twintig dagen komt de mot tevoorschijn. Hij vliegt van juni tot in oktober. De spinsels kunnen de hele struik bedekken. De rupsen kunnen een hele struik kaal vreten. De struik gaat echter niet dood, want als de vlindertjes in juni uitvliegen, maakt hij weer nieuwe bladeren.
